Czołgi średnie
SdKfz 141, SdKfz 141/1 i SdKfz 142/2 PzKpfw III
Czołgi
typów PzKpfw I
i II
zostały opracowane w zasadzie tylko jako pojazdy szkolne. Pierwszym niemieckim
czołgiem bojowym z prawdziwego zdarzenia był zaprezentowany pod koniec 1936 roku
na poligonach w Kummersdorfie i Ulm PzKpfw III. Powstał on
w myśl założeń, które przedstawił w połowie lat trzydziestych płk. Heinz
Guderian. Przewidywał on, że w skład każdego batalionu pancernego przyszłych
pułków i dywizji pancernych, będą wchodzić trzy kompanie uzbrojonych w działo
przeciwpancerne i stosunkowo lekko opancerzonych czołgów średnich - czyli
późniejszych PzKpfw III - oraz jedna kompania czołgów ciężkich - lepiej
opancerzonych i uzbrojonych w działo większego kalibru - nazwanych później
PzKpfw IV.
W 1933 na zlecenie Waffen
Amtu rozpoczęto w zakładach Friedrich Krupp AG (Essen),
Rheinmetall-Borsig (Berlin), MAN (Nurnberg) i Daimler-Benz AG
prace projektowe nad czołgiem o masie 15000kg. Miał to być standardowy czołg
średni niemieckich wojsk pancernych. W celu utrzymania tajemnicy projekt nowego
czołgu ukryto pod kryptonimem Zugführerwagen (ZW) - wóz dowódcy plutonu.
Początkowo planowano uzbroić nowy pojazd w armatę kalibru 37mm, która mogła
strzelać tą samą amunicją co standardowe działo przeciwpancerne piechoty Pak
35/36 L/45 lecz po zgłoszeniu sprzeciwu przez Główny Inspektorat Wojsk
Zmechanizowanych, powiększono średnicę wieży, tak aby możliwe było w razie
potrzeby zamontownie armaty kalibru 50mm. Po wyczerpujących próbach poligonowych
wybrano prototyp firmy Daimler-Benz. Do maja 1937 roku wyprodukowano pięć
czołgów, a do końca 1937 roku dalszych dziesięć czołgów PzKpfw III Ausf.A
SdKfz141. W skład układu jezdnego pojazdów tej serii wchodziły: koło
napinające, koło napędowe (z przodu), dwa kółka podtrzymujące i pięć podwójnych
kół jezdnych.
Uzbrojenie
czołgu stanowiło działko
3,7cm KwK L/46,5 oraz trzy karabiny maszynowe
MG34 kalibru 7,92mm. Czołgi chronił pancerz o grubości wahającej się od 14,5
mm (przód i boki) do 5 mm (spód kadłuba). Pojazdy tego typu były pierwszymi
czołgami niemieckimi wyposażonymi standardowo w system łączności wewnętrznej
(intercom), umożliwiający komunikację między członkami Jednocześnie z
rozpoczęciem produkcji czołgu serii Ausf.A podjęto prace nad nową wersją pojazdu
(oznaczoną Ausf.B) z całkowicie przekonstruowanym układem jezdnym. W
nowym zawieszeniu zrezygnowano z pięciu podwójnych dużych kół jezdnych na rzecz
ośmiu par podwójnych kół nośnych z gumowymi bandażami. Koła miały zmniejszoną
średnicę i były zblokowane parami w wózki resorowane dwoma półeliptycznymi
resorami. Zwiększono również ilość kółek podtrzymujących do trzech. Do końca
1937 roku wyprodukowano łącznie 15 czołgów tej wersji. W latach 1937-38 pięć
podwozi czołgów PzKpfw III Ausf.B posłużyło do zbudowania prototypów dział
szturmowych Sturmgeschütz III O-serie (Null Serie). W pojazdach kolejnych serii
Ausf.C i Ausf.D zmodyfikowano zawieszenie dodając trzeci resor
piórowy zamocowany przy drugiej i trzeciej parze kół nośnych. Pierwsza i
ostatnia para kół nośnych była amortyzowana dwoma krótkimi resorami piórowymi
zamocowanymi równolegle (Ausf.C) lub pod kątem do podłoża (Ausf.D). Ponadto w
wersji Ausf.D zmieniono kształt wieżyczki dowódcy oraz pogrubiono pancerz do
30mm. Ogółem wyprodukowano 15 czołgów wersji Ausf.C (od VI.1937 do I.1938 roku)
oraz 30 pojazdów wersji Ausf.D (od I. do VI.1938 roku). Na bazie czołgu PzKpfw
Ausf.D rozpoczęto w czerwcu 1938 roku montaż czołgów dowodzenia
Panzerbefehlswagen Ausf. D1 Produkcja trwała do marca 1939 i zakończyła się
zmontowaniem 30 pojazdów. załogi.Pierwszym czołgiem PzKpfw III produkowanym w
znaczącej ilości był PzKpfw III Ausf.E. W okresie od października 1938 do
października 1939 wyprodukowano 96 pojazdów tego typu. Po raz kolejny
zmodyfikowano
układ jezdny stosując tym razem układ sześciu podwójnych kół jezdnych o średnicy
520mm zawieszonych na drążkach skrętnych. Ponieważ drążki skrętne były połączone
w pary i przechodziły przez całą szerokość kadłuba odpowiednie pary kół nośnych
z lewej strony kadłuba były cofnięte o 127mm w stosunku do kół nośnych ze strony
prawej. Ostatnie i pierwsze koło dodatkowo posiadały hydrauliczne amortyzatory
sprężynowe. Zastosowano również nowy typ kół napinających i podtrzymujących oraz
mocniejszy silnik
Maybach HL120TR o mocy 300KM. Opancerzenie zwiększono do 30mm (pancerz
czołowy), 21mm (boki) i 12-16mm (góra i dół) co pociągnęło wzrost masy pojazdu
do 19500kg. Czołgi wersji Ausf.E uzbrojone były w armatę
3,7cm KwK L46,5 kalibru 37mm. W latach 1940-41 część czołgów Ausf.E
przezbrojono w armaty
5cm KwK 38L/42 kalibru 50mm wyposażone w nowy typ jarzma. Od czerwca 1939
roku do lutego 1940 roku wyprodukowano 45 czołgów dowodzenia
Panzerbefehlswagen Ausf.E. W późniejszym okresie wojny część czołgów PzKpfw
III Ausf.E przebudowano na czołgi obserwacyjne artyleii
Panzerbeobachtungswagen i wozy pogotowia technicznego
Bergepanzer III.